Top 10 phương pháp học từ vựng tiếng Anh hiệu quả
A
4 phương pháp học từ vựng tiếng Anh “cũ” không hiệu quả
B
6 phương pháp học từ vựng tiếng Anh hiệu quả hơn

Top 10 phương pháp học từ vựng tiếng Anh hiệu quả

01/06/20195 min read
Một trong những nền móng cơ bản quan trọng giúp bạn có thể sử dụng được bất kỳ các loại ngôn ngữ nào trên thế giới chính là từ vựng. Bạn có thể nghe nhiều người nói ngữ pháp Tiếng Anh không quan trọng hay cách phát âm là không cần thiết nhưng chưa ai từng khẳng định rằng bạn có thể giỏi tiếng Anh mà không cần từ vựng. Tuy nhiên, từ vựng tiếng Anh là vô hạn và có rất nhiều bạn gặp khó khăn trong việc mở rộng vốn từ của mình do không có phương pháp học hiệu quả, học trước quên sau. Thông qua bài viết này, chúng ta cùng chỉ ra những khuyết điểm và hậu quả mà những phương pháp “cũ” đem lại đồng thời chỉ ra những bí quyết thông minh và hiệu quả hơn cho việc học từ vựng của bạn.   Đây là những phương pháp mà nhiều bạn hay áp dụng khi học từ vựng tiếng Anh. Tuy nhiên, đây là những cách có nhiều khiếm khuyết và không hiệu quả.

A. 4 phương pháp học từ vựng tiếng Anh “cũ” không hiệu quả

1. Học thuộc lòng nghĩa tiếng Việt trong từ điển

Có nhiều bạn khi tìm kiếm cách học từ vựng trên các diễn đàn cũng như các trang mạng xã hội đều được gợi ý mỗi ngày học một trang từ vựng trong từ điển. Đây là cách “trâu bò” nhất và cũng là cách kém hiệu quả nhất.

Các từ vựng trong từ điển được sắp xếp theo thứ tự bảng chữ cái, nghĩa là nó không theo một hệ thống chi tiết nào cả. Học theo từ điển, có nghĩa là bạn học từng từ một theo một liên kết duy nhất là nghĩa tiếng việt của từ  mà không hề có một sự liên kết nào khác như cách dùng từ, collocations đi chung với từ, từ loại của từ (danh từ, động từ, tính từ,..), v.v. Bạn sẽ phải mất rất nhiều thời gian và khả năng bạn quên mất là rất cao. Việc ghi chú lại cũng sẽ không giúp bạn nhớ lâu hơn vì lúc ôn lại chẳng khác nào bạn học lại tất cả các từ.    

2. Viết từ vựng tiếng Anh dán khắp nhà

Đây là cách học “thông minh” mà nhiều bạn áp dụng. Chỉ cần viết từ vựng tiếng Anh lên các vật dụng trong nhà tương ứng. Áp dụng hình ảnh vào từ vựng để dễ liên tưởng là một cách hay nhưng tương đối giới hạn.

Thứ nhất, bạn sẽ tốn kha khá thời gian cho việc viết từ vựng lên mọi đồ vật. Thứ hai, những đồ vât này thuộc dạng từ vựng cơ bản, có thể hỗ trợ bạn trong giao tiếp hằng ngày nhưng trong môi trường học thuật hoặc trong công việc thì những từ vựng này là không đủ. Thứ ba, không phải từ nào bạn cũng có thể liên tưởng bằng hình ảnh (ví dụ: những tính từ như ugly, beautiful, wonderful,v.v). Cuối cùng, trong tiếng anh có nhiều từ mang nhiều nghĩa khác nhau (ví dụ như content đông từ có nghĩa là chứa đựng nhưng danh từ nghĩa là nội dụng). Áp dụng hình ảnh vào bạn sẽ chỉ nhớ được đúng một nghĩa.

3. Học theo Flashcards

Học theo cue card tương đối hiệu quả tuy nhiên, tương tự như cách học trong từ điển, cách học từ vựng này chỉ giới hạn ở một mực học đó là học nghĩa tiếng việt của từ. Ngoài ra, học theo cách này bạn sẽ bị “dính” vào những flashcards, chỉ học từ qua flashcards, ăn ngủ cùng flashcards. Trong khi đó, có rất nhiều các nguồn học từ vựng thú vị và hiệu quả hơn ở xung quanh ta (ví dụ: tiểu thuyết, truyện tranh, phim hoạt hình, truyền hình thực tế, v.v)    

4. Học theo danh sách từ trên mạng

Khi tìm kiếm trên Google hay các trang mạng xã hội về từ vựng, bạn sẽ tìm thấy những kết quả như “3000 từ vựng bạn cần phải biết” hay “1000 từ vựng cơ bản dành cho các bạn bắt đầu học tiếng anh”. Những con số hấp dẫn này sẽ khiến bạn tò mò click vào, share, lưu lại rồi để đó không bao giờ đụng tới.

Ngay cả khi các bạn quyết định theo thì những danh sách từ này chỉ giới hạn ở việc học định nghĩa của từ hoặc thêm được cách phát âm. Bạn sẽ chỉ mất thời gian và có khi còn bị nản do số lượng từ quá nhiều. Thật ra, những bạn có vốn từ vựng tốt chẳng bao giờ học dồn mấy ngàn từ trong một khoản thời gian cả. Vốn từ vựng của họ được phát triển và mở rộng theo thời gian thông qua một cách học từ hiệu quả và logic.

Hậu quả

Theo đuổi và áp dụng những phương pháp học trên không mang lại nhiều hiệu quả mà chủ yếu là để lại hậu quả:

  • Do phạm vi học từ chỉ giới hạn ở việc thuộc nghĩa của từ, bạn sẽ chỉ nhớ được mặt chữ và nghĩa tiếng việt. Như vậy, ngay cả khi bạn biết nhiều từ, bạn sẽ không biết được cách sử dụng từ phù hợp với ngữ cảnh;

  • Do chỉ học nghĩa của từ, bạn sẽ rất dễ dùng sai collocation của từ do dịch từng từ (word by word) khi giao tiếp hoặc khi viết;

  • Do học không có hệ thống từ hợp lý, việc ôn lại từ vựng cũng sẽ chẳng khác gì học lại từ đầu;

  • Những phương pháp trên hoàn toàn không đưa ra cho bạn phương pháp áp dụng từ vào thực tế;

  • Học trước quên sau, bạn sẽ mất rất nhiều thời gian nên rất dễ nản. Việc nản chí sẽ làm chậm lại việc cải thiện khả năng sử dụng tiếng Anh của bạn.

B. 6 phương pháp học từ vựng tiếng Anh hiệu quả hơn

Thông qua những gì vừa liệt kê ở trên, chúng ta có thể thấy một phương pháp học từ vựng tiếng Anh hiệu quả và nhớ lâu là phương pháp giúp bạn biết cách áp dụng từ vựng vào trong câu nói, câu viết của mình. Ngoài ra, một phương pháp hiệu quả và tối ưu còn phải phù hợp với mọi trình độ và nhu cầu của từng bạn.

5. Áp dụng hình ảnh, âm thanh để dễ liên tưởng

Đây là cách đơn giản nhất để bạn có thể nhớ từ lâu. Hình ảnh và âm thanh sẽ giúp bạn nhớ lâu hơn là những con chữ. Học tiếng Anh qua hình ảnh có lẽ không quá xa lạ với trẻ em cũng như người Việt Nam. Bằng phương pháp ghi nhớ hình ảnh thực tiễn, người học sẽ nhớ sâu sắc hơn bài đọc, từ vựng hoặc ngữ pháp. Khi bắt đầu học, bạn hãy bắt đầu học những từ đơn giản và theo chủ đề gần gũi với cuộc sống hàng ngày và  các chủ đề mà bạn yêu thích.

Ví dụ:

  • Chủ đề là những môn học trong trường, bạn có thể liên tưởng tới giáo viên dạy môn đó cho dể nhớ từ (history, math, literature, physical education, v.v);

  • Chủ đề các hình dạng (shapes), bạn có thể liên tưởng tới những vật dụng xung quanh bạn có hình dạng tương ứng: trái banh - circle, cánh cửa - rectangle, khung hình - square.

Lưu ý: Đây là phương pháp cơ bản dễ nhất để học từ. Sau khi vốn từ của bạn đã tăng lên thì nên bắt đầu áp dụng kết hợp thêm nhiều phương pháp khác để học thêm được những từ mang tính chất học thuật hoặc những từ trừu tượng khó mà áp dụng hình ảnh vào.    

6. Tự giải thích nghĩa của từ bằng chính vốn từ của mình

Khi gặp phải một từ mới, sau khi đã hiểu được nghĩa tiếng việt của nó, hãy thử giải thích lại bằng chính vốn từ tiếng Anh của mình. Như vậy, bạn đã từ tạo ra được một định nghĩa riêng của từ đó cho bản thân mình.

Việc tự định nghĩa từ tiếng Anh còn giúp bạn xây dựng lối tư duy bằng tiếng Anh cũng như vận dụng lại tất cả những từ vựng tiếng Anh mà bạn đang sẵn có, từ đó vừa mở rộng vốn từ vừa ôn lại những từ đã học luôn.

Phương pháp này tương đối khó khăn khi vốn từ của bạn còn ít, tuy nhiên sau một thời gian làm quen thì phương pháp này sẽ giúp bạn cải thiện khả năng hiểu từ cũng như kỹ năng paraphrase.

Ví dụ:

Description: sự miêu tả;

⇒ To talk about a person, object, event characteristics.

Shopping: mua sắm;

⇒ To buy something.

7. Học cách sử dụng từ

Hiểu nghĩa tiếng việt của từ và biết cách giải thích từ bằng tiếng Anh của bản thân là chưa đủ, bạn còn cần phải biết cách sử dụng từ sao cho hợp lý và đúng ngữ cảnh. Nên nhớ rằng, mục đích cuối cùng của việc học từ vựng là để bạn có thể truyền đạt thông tin cho người nghe một cách trọn vẹn và dễ hiểu nhất.

Học cách sử dụng từ nghĩa là bạn học các dạng của từ đó (danh từ, động từ, tính từ, dạng quá khứ,..), collocations của từ đó được dùng trong những hoàn cảnh riêng nào. Ngoài ra, việc nắm rõ các cấu trúc từ còn giúp bạn không bị sai ngữ pháp.

Ví dụ: chúng ta có động từ to make có nhiều nghĩa khác nhau và thường đi trước một danh từ. Tuy nhiên tùy danh từ đi kèm tạo thành collocations mà có thể thay đổi nghĩa của từ make.

⇒ Định nghĩa 1: To create, produce something: make a coffee, make a cup of tea, make a cake;

⇒ Định nghĩa 2: To cause something: make a mess, make your mind, make progress;

⇒ Định nghĩa 3: To do something to check if something happens or if it is true: make sure, make certain;

⇒ Ngoại lệ: Make up: trang điểm, make love: have sex.

8. Tự cho ví dụ

Với mỗi từ hoặc cụm từ học được, bạn hãy cố gắng tự đưa ra ví dụ liên quan đến bản thân hay cuộc sống xung quanh bạn. Tự cho ví dụ nghĩa là bạn đã biết cách áp dụng từ đó một cách chính xác. Mỗi lần ôn tập lại thay vì chỉ nhớ từ thì hãy nhớ các ví dụ đó để ôn luyện luôn cách sử  dụng từ. Liên tục cho ví dụ ở những từ bạn học được còn giúp bạn cải thiện khả năng viết.

Ví dụ: Từ học được: description;

⇒ I always read the job descriptions before applying for the positions.

9. Tổng hợp từ vựng đã học

Sau một khoản thời gian học từ vựng, việc ôn tập lại các từ đã học là điều cần thiết. Ôn lại từ vựng giúp bạn xác định được vốn từ hiện có của mình. Tuy nhiên, để có thể ôn tập lại từ một cách trọn vẹn không bỏ sót từ nào cũng như không không phải mất nhiều thời gian, ngay từ đâu khi học từ bạn nên có một hệ thống tổng hợp từ hợp lý. Việc tổng hợp từ có rất nhiều loại và nhiều tiêu chí khác nhau, hãy chọn một phương thức phù hợp với bạn nhất

Ví dụ hệ thống từ theo chủ đề:

Sports: basketball, football, badminton, tenis, volleybal, soccer, hockey, racing, archery, v.v

Movie genre: Horror, action, comedy, romantic, thriller, v.v

Với mỗi từ trong hệ thống mà bạn tổng hợp, hãy áp dụng những phương pháp vừa nêu trên. Áp dụng hình ảnh, âm thành vào từ để liên tưởng, tự giải thích nghĩa của từ bằng tiếng Anh của bản thân và tự cho ví dụ liên quan tới cuộc sống xung quanh mình. Thực hành theo phương pháp này làm cho bạn cải thiện vốn từ một cách chóng mặt. Có hệ thống tổng hợp từ hợp lý sẽ giúp bạn nhớ lâu hơn cũng như biết cách sử dụng từ sao cho hợp lý.

<<<Xem thêm>>> Tìm hiểu hệ thống từ vựng IELTS đã được phân loại

10. Đừng quên học cách phát âm

Đây là phần mà nhiều bạn bỏ quên khi học từ vựng. Trong giao tiếp, bạn có thể có vốn từ phong phú và biết cách sử dụng từ đúng nhưng nếu không biết phát âm, khi nói ra người nghe sẽ không hiểu bạn nói gì. Hơn thế nữa, không biết cách phát âm và nhận biết phát âm, bạn sẽ không thể nào hiểu được người khác nói gì ngay cả khi họ nói những từ bạn biết.

Xem thêm: Bí quyết luyện phát âm Tiếng Anh chuẩn mà vẫn nói lưu loát

Vì thế, với mỗi từ hoặc cụm từ học được, các bạn hãy tìm hiểu cách phát âm từ và cụm từ đó. Thông thường, tất cả những từ điển đều có cách phiên âm ngay dưới mỗi từ, bạn nhớ hãy để ý kĩ nhé. Ngoài ra, nếu thật sự muốn nắm rõ các phát âm cho tất cả các từ ngay cả những từ bạn mới gặp, hãy tìm hiểu và nghiên cứu cách sử dụng bảng chữ phiên âm IPA.

Tổng kết

Học từ vựng không chỉ gói gọn ở việc hiểu nghĩa của từ bởi vì mục đích học từ vựng là để biết cách dùng từ để từ đó truyền đạt ý nghĩ, thông tin, cảm xúc của mình cho người khác. Vì thế, các cách học giới hạn ở việc biết nghĩa tiếng việt của từ là không hiệu quả và chắc chắn sẽ chỉ làm bạn mất thời gian.

Để hạn chế việc mất thời gian cũng như cải thiện nhanh chóng vốn từ của bản thân, hãy áp dụng các phương pháp thông minh hơn như áp dụng hình ảnh âm thành vào từ học, tự giải thích bằng chính từ ngữ của mình tự cho ví dụ và học theo hệ thống tổng hợp từ hợp lý.

Những phương pháp trên không chỉ mở rộng vốn từ của bạn mà còn “tiện thể” giúp bạn phát triển các kỹ năng cần thiết khác như tư duy bằng tiếng anh, kỹ năng paraphrase, sử dụng collocations, v.v.

<<<Xem thêm>>> Collocation - Sắp xếp giữa tính từ và danh từ

Để biết rõ hơn về phương pháp cũng như lộ trình luyện thi IELTS phù hợp cho bản thân các bạn có thể nhắn tin cho DOL qua fanpage theo đường dẫn https://m.me/dolenglish/ hoặc đăng ký tư vấn theo mẫu.

9 vấn đề nhức nhối khi học IELTS Online mùa Corona
9 vấn đề nhức nhối khi học IELTS Online mùa Corona
Xem giải pháp của DOL