Cẩm nang học từ vựng tiếng Anh IELTS

24/10/201910 min read
Học tiếng Anh hay bất cứ thứ tiếng nào khác, từ vựng là kiến thức đầu tiên và nền tảng nhất để bạn thành thạo sử dụng ngoại ngữ. Ngay cả khi không có ngữ pháp hay cấu trúc, bạn vẫn có thể giao tiếp thành công nếu có đủ từ vựng. Tương tự, khi nắm chắc từ vựng IELTS, bạn đã có thể ghi điểm Reading, Listening, đảm bảo tiêu chí Lexical Resource trong Speaking và Writing. Quan trọng là vậy, nhưng không phải ai cũng học từ vựng hiệu quả và ứng dụng được trong bài thi. Cùng tìm hiểu phương pháp và tài liệu luyện từ vựng IELTS từ cơ bản đến nâng cao qua bài viết dưới đây.

A. Hệ thống từ vựng trong bài thi IELTS

Từ vựng học thuật trong IELTS là gì

Bài thi IELTS bao gồm 4 kỹ năng Listening, Reading, Writing, Speaking, mỗi kỹ năng sử dụng một bộ từ vựng riêng. Nhìn chung, từ vựng sử dụng trong bài thi IELTS mang tính học thuật cao.

Định nghĩa từ vựng học thuật trong tiếng Anh: Từ vựng học thuật đơn giản là những từ được sử dụng thường xuyên trong những văn bản chính quy, học thuật ở những nước nói tiếng Anh. Vì thế, từ vựng học thuật thường sẽ phức tạp hơn và sẽ được sử dụng trong một ngữ cảnh nhất định. Lấy từ vựng học thuật IELTS làm trọng tâm và luyện tập hằng ngày sẽ giúp bạn nâng thang điểm IELTS của mình.

Từ vựng IELTS học thuật trong từng phần thi

  • Dành cho phần thi [IELTS Writing Task 1] (https://www.dolenglish.vn/ielts-library/blogs/7-dang-de-ielts-writing-task-1/): Từ vựng IELTS Writing Task 1 liên quan đến việc tóm tắt thông tin thực tế. Đề bài yêu cầu bạn mô tả nội dung biểu đồ, đồng nghĩa với việc yêu cầu bạn viết bài luận dựa trên thông tin thực tế. Bạn phải sử dụng loại động từ dùng để báo cáo hoặc mô tả lại cách thông tin đưa ra. Ví dụ, bạn nên viết “the chart illustrates…” hoặc “the graph presents…” hoặc “the table demonstrates…”. Bạn cũng nên sử dụng trạng từ như “approximately” hoặc “gradually" để mô tả số liệu.

  • Dành cho phần thi [IELTS Writing Task 2] (https://www.dolenglish.vn/ielts-library/blogs/nhung-dieu-can-biet-ve-ielts-writing-task-2): Với cả 2 loại IELTS Academic và IELTS General, Task 2 tương đối giống nhau, bạn phải viết một bài luận ngắn theo phong cách ở trường Đại học. Từ vựng dành cho Task 2 phụ thuộc nhiều vào câu hỏi cụ thể mà đề bài đưa ra. Quan trọng hơn hết là bạn phải dùng từ vựng trong đúng ngữ cảnh.

Xem thêm: Cấu trúc để viết một bài thi IELTS Writing Task 2 chuẩn

  • Dành cho phần thi IELTS Reading: Từ vựng IELTS có nét tương đồng với những từ vựng trong các bài thi chuẩn hoá quốc tế. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho các thí sinh vừa thi IELTS vừa thi GRE. Tuy nhiên, đối với bài thi IELTS General, bạn sẽ gặp những từ vựng giao tiếp trong các tờ rơi, bảng tin, thông báo thông thường...

  • Dành cho phần thi [IELTS Listening:] (https://www.dolenglish.vn/ielts-library/blogs/ielts-listening-tong-quan-ky-nang-nghe) Cả 2 loại IELTS có phần thi Listening giống nhau, bao gồm những đoạn hội thoại và độc thoại. Từ vựng đàm thoại được sử dụng nhiều trong phần thi này, tuy nhiên, điều này không có nghĩa là từ vựng học thuật không xuất hiện. Những đoạn trò chuyện trong phần này xoay quanh các chủ đề kinh doanh, công việc, học tập. Bạn có thể nghe một đoạn trao đổi giữa một khách hàng và một thư kí ở cửa tiệm, hoặc nghe một cuộc điện thoại đặt phòng khách sạn.

  • Dành cho phần thi IELTS Speaking Part 1 và Part 3: Trong phần thi Speaking Part 1, bạn sẽ trò chuyện nhanh về kinh nghiệm cá nhân của bạn. Ở Part 3, bạn cũng trao đổi với giám khảo quan điểm cá nhân bạn về một chủ đề đề bài đưa ra.

  • Dành cho phần thi IELTS Speaking Part 2: Phần thi này đóng vai trò cầu nối cho Part 1 và Part 3. Sau khi chia sẻ những thông tin cá nhân trong Part 1, bạn phải tự phản ánh kinh nghiệm cá nhân trong bài độc thoại Part 2. Bạn cần sử dụng những từ ngữ học thuật cao cấp, trang trọng hơn thông thường. Không nhất thiết phải học thuật như bài thi IELTS Writing nhưng tốt nhất bạn nên sử dụng các từ nối trang trọng. Đây là bài nói độc thoại, bạn không có phản hồi hay nhận xét từ giám khảo, do đó, các từ nối giúp giám khảo dễ dàng theo dõi mạch bài nói.

Xem thêm: Ứng dụng Tư duy tuyến tính trong IELTS Speaking

B. Cẩm nang học từ vựng IELTS và từ vựng tiếng Anh nói chung

Tầm quan trọng của việc học từ vựng IELTS

Để sử dụng hiệu quả tiếng Anh, bạn nhất định phải có từ vựng. Từ vựng giúp bạn truyền đạt ý tưởng, thông tin và tình cảm chính xác khi nói và viết, giúp người nghe, người đọc hiểu được ý của bạn là gì. Ngược lại, không có từ vựng sẽ cản trở bạn truyền tải cũng như tiếp nhận thông tin.

hoc-tu-vung-tieng-anh.png

Đối với kỳ thi IELTS, vốn từ vựng tiếng Anh của bạn ảnh hưởng trực tiếp tới tất cả các phần thi (Speaking, Listening, Reading và Writing). Các thí sinh muốn đạt được mức điểm IELTS như ý cần tập trung ôn luyện từ vựng đầu tiên:

  • Đối với phần thi Reading, từ vựng giúp bạn hiểu bài đọc và câu hỏi, giúp bạn tìm các ý đúng để trả lời.

  • Đối với phần thi Listening, thí sinh càng có nhiều từ vựng càng dễ theo dõi mạch bài nói, hiểu được nội dung cuộc trò chuyện và viết được câu trả lời.

  • Đối với phần thi Speaking và Writing, từ vựng không những chính xác mà còn phải phong phú và hợp ngữ cảnh. Tiêu chí Lexical Resource chiếm 25% số điểm, một con số đáng kể để bạn đầu tư thời gian ôn luyện.

Nói chung, những quan điểm coi nhẹ việc học từ vựng hoàn toàn không phù hợp. Bạn có thể nhìn thấy rõ rằng, một vốn từ đa dạng, phong phú giúp bạn ghi điểm cả 4 kỹ năng và tự tin hơn trong giao tiếp tiếng Anh hàng ngày.

Những sai lầm trong quá trình học từ vựng IELTS và từ vựng tiếng Anh

  1. Chỉ thích học từ khó nhưng không bao giờ áp dụng

Nhiều bạn quan niệm, chỉ từ vựng khó mới cần thiết cho bài thi IELTS. Bạn bỏ qua các từ vựng thường gặp, tập trung “cày" những bộ từ chuyên ngành, dài và phức tạp. Trên thực tế, các từ này rất ít được sử dụng, khó dùng trong câu văn hoặc lời nói thường ngày. Về lâu về dài, bạn có thể nhớ nghĩa của từ nhưng không nhớ được ngữ cảnh và cách dùng. Thêm vào đó, bạn bỏ qua các từ ngữ thông dụng, dẫn đến câu bạn viết ngập tràn từ vựng IELTS khó nhưng mất tự nhiên và không chính xác.

  1. Chỉ học mỗi nghĩa tiếng Việt của từ

Một sai lầm nhiều bạn mắc phải, nhất là ở trình độ mới bắt đầu chính là tập trung học nghĩa tiếng Việt, bỏ qua từ loại và cách dùng từ. Bạn có thể làm bài đọc và nghe hiệu quả nhưng khi nói và viết, bạn dễ sai ngữ pháp, thiếu tự nhiên hoặc diễn đạt ý không chính xác. Khi không vận dụng thường xuyên, bạn cũng dễ quên từ vựng sau một thời gian.

  1. Không biết cách hệ thống từ vựng vừa học

Nhiều bạn học từ đúng cách, nắm vững ngữ nghĩa, từ loại và cách dùng nhưng chưa biết cách hệ thống cũng dễ quên một phần những gì đã học. Bạn chưa nhóm các từ loại theo chủ đề, theo danh sách đồng nghĩa trái nghĩa, khiến các từ hoàn toàn rời rạc, không liên hệ được với nhau, không linh hoạt thay đổi trong câu được.

Những lưu ý khi học từ vựng

  1. Tự giải thích nghĩa của từ bằng tiếng Anh của bản thân

Khi gặp một từ mới, đừng vội tra từ điển, hãy đoán xem nghĩa của từ là gì bằng cách dựa vào các thông tin xung quanh. Suy nghĩ bằng tiếng Anh, sau đó kiểm tra lại bằng từ điển Anh - Anh hoặc Anh - Việt. Điều chỉnh khái niệm của bạn, bằng tiếng Anh, cho gần với nghĩa từ điển nhất. Từ đó, bạn có thể luyện khả năng tư duy bằng tiếng Anh cũng như luyện cách paraphrase từ vựng.

  1. Đừng chỉ học từ vựng, hãy học cách sử dụng từ

Học từ cuối cùng là để nói và viết lưu loát hơn. Do đó, đừng quên học cách sử dụng sao cho tự nhiên và chính xác. Học từ loại, các hình thức của từ, ngữ cảnh mà từ vựng thường xuất hiện và collocation nếu có. Những câu bạn viết sẽ mạch lạc, sáng ý mà có điểm nhấn hơn.

  1. Tự cho ví dụ là cách vận dụng từ vựng tốt nhất

Cách ghi nhớ từ hiệu quả nhất chính là tự cho ví dụ. Với mỗi từ và cụm từ bạn học được, hãy cố gắng viết một câu áp dụng những gì vừa học. Mỗi lần ôn lại, thay vì viết nghĩa của từ, hãy viết một câu chứa từ mà bạn đang ôn. Thực hành nhiều lần, bạn sẽ nhuần nhuyễn nghĩa và cách dùng từ.

  1. Tổng hợp từ vựng theo một hệ thống khoa học

Để nhớ lâu và có hệ thống, bạn nên tổng hợp từ vựng theo nhóm. Có nhiều cách để bạn nhóm các từ:

  • Tổng hợp mỗi từ vựng A-Z. Ngoài định nghĩa, từ điển còn cung cấp nhiều thông tin cho mỗi từ vựng. Ví dụ với từ Make, bạn có

3 hình thức của động từ Make - Made - Made

Cách dùng từ: Make something = Create something

Make somebody something = Make something for somebody

Make somebody do something = Force somebody to do something

Thành ngữ: Make do (with something) = Manage with something that is not really good enough

Make good = Become rich and successful

Make something good = Pay for, replace or repair something that has been lost or damaged

  • Tổng hợp theo danh sách đồng nghĩa. Để paraphrase hiệu quả, bạn nên nắm chắc các nhóm từ có nghĩa tương đương nhưng khác cách sử dụng. Ví dụ:

Để nhắc đến nguyên nhân, chúng ta có thể sử dụng các từ hoặc cụm từ như: Because/Because of/Reason/So/In order to. Tuy nhiên, mỗi cụm có một cách dùng khác nhau.

  • Tổng hợp theo chủ đề. Mỗi chủ đề có những danh từ, động từ riêng để sử dụng. Tổng hợp càng nhiều, bạn càng nói và viết tự nhiên, diễn đạt được nhiều ý tưởng. Ví dụ đối với chủ đề thể thao: Play sports/football/soccer/volleyball/golf/tennis. Do aerobics/exercise/yoga. Go swimming/skiing/skating.

Xem thêm: Top 10 phương pháp học từ vựng tiếng Anh hiệu quả

6 bước chuẩn để học từ vựng IELTS và từ vựng tiếng Anh

Thông thường, các bạn có xu hướng tích luỹ từ vựng IELTS bằng cách học thuộc lòng những danh sách từ dài, học đi học lại nhiều ngày đêm. Tuy nhiên, như đã nhắc đến ở trên, bạn dễ quên, khó áp dụng và không paraphrase được nếu không học từ đúng cách. Thực hiện 6 bước sau mỗi khi học từ vựng để tăng hiệu quả và tiết kiệm thời gian:

Bước 1: Tự định nghĩa từ mới bằng tiếng anh của riêng bạn.

Ví dụ: Đối với từ autobiography: story of your life

Bước 2: Xác định từ loại của từ mới.

Ví dụ: Autobiography (Noun) (Danh từ)

Bước 3: Hãy đặt một ví dụ bằng tiếng Anh có sử dụng từ mới

Ví dụ: I will become a well known baseball player and write an autobiography when I retire

Bước 4: Học cách phát âm của từ

Ví dụ: Autobiography /ˌɔːtəbaɪˈɑːɡrəfi/ (Anh - Mỹ) /ˌɔːtəbaɪˈɒɡrəfi/ (Anh - Anh).

Đối với bước này, bạn nên truy cập các trang từ điển online như Oxford Learner's Dictionaries hoặc Cambridge Dictionary để nghe phiên âm chuẩn và luyện tập theo.

Bước 5: Học collocation của từ

Ví dụ:

Make an autobiography ⇒ sai

Create an autobiography ⇒ sai

Write an autobiography => Đúng

Bước 6: Học từ đồng nghĩa

Từ đồng nghĩa: Memoir, Life story, Life history, Biography

C. Các công cụ học từ vựng IELTS vừa hiệu quả vừa không nhàm chán

Tài liệu học từ vựng IELTS

  1. Collins Vocabulary for IELTS

Trình độ: Pre-Intermediate

Sách được chia thành 20 unit với các chủ đề quen thuộc trong cuộc sống hàng ngày: People and relationships, Health, Education, Adventure, Gadgets… Mỗi unit được chia thành 3 phần: Vocabulary, Practice Exercises, Exam Practice, giúp bạn luyện từ theo chủ đề và phát triển các kĩ năng khác có áp dụng từ vựng đã học trong bài. Các câu hỏi tương tự bài thi thật giúp bạn luyện từ vựng IELTS hiệu quả cho kì thi. Sách phù hợp với các bạn có mục tiêu 6.0+

ielts-tu-vung-on-tap.jpg

  1. Cambridge Vocabulary for IELTS

Trình độ: Intermediate

Sách được chia thành 25 unit, mỗi unit xoay quanh một chủ đề thường xuất hiện trong bài thi IELTS. Sách tập trung luyện từ vựng theo kĩ năng và cung cấp các mẹo làm bài hữu ích. Người học có thể tham khảo các lời khuyên từ các chuyên gia ngôn ngữ về cách diễn đạt, dùng từ hay sắp xếp câu chữ được cung cấp trong sách. Bạn có thể ứng dụng ngay vào những bài tập đi kèm theo format IELTS ở mỗi unit.

hoc-tu-vung-ielts.jpg

  1. English Collocation in Use Intermediate and Advanced

Trình độ: Advanced

Sau khi đã nắm được những từ vựng phổ biến, để nâng cao điểm số IELTS của mình, bạn nên tích luỹ thêm các collocation trong tiếng Anh. Sách được chia thành 60 unit, mỗi unit xoay quanh một chủ đề hoặc một chức năng tiếng Anh nhất định: Social Life, Making an Effort, Discussing Issues… Mỗi unit bao gồm các bài tập lớn nhỏ để bạn áp dụng thành thạo, tự nhiên các collocation trong ngữ cảnh khác nhau. Sách phù hợp cho các bạn muốn nâng band điểm Writing lên 7.0+

tu-vung-hoc-thuat-ielts.png luyen-tu-vung-ielts-advanced.png

Những trang web giúp học từ vựng IELTS và từ vựng tiếng Anh nói chung

  1. BBC Learning English

Truy cập: http://www.bbc.co.uk/learningenglish

Website được thiết kế dành riêng cho việc học tiếng Anh. Ngay ở trang chủ, bạn có rất nhiều tab để chọn lựa: Courses, Features, Grammar, Vocabulary, Pronunciation, News, Business, For Teachers. Ngoài học từ vựng, bạn có thể xem qua các kiến thức khác trong tiếng Anh và IELTS.

Từ vựng trên BBC Learning English được chia thành nhiều thể loại và trình độ: English in a Minute (intermediate+) 6 Minute English (intermediate+) The English We Speak (intermediate) 6 Minute Vocabulary (intermediate) 6 Minute Vocabulary (basic). Mỗi chuyên mục được chia thành nhiều unit khác nhau, mỗi unit có bài giảng video và những câu hỏi, bài tập nhỏ, quiz để bạn luyện tập.

Bạn cũng có thể học phát âm trên website này, lưu ý, mọi phát âm trên website chuẩn giọng Anh - Anh. Pronunciation được chia thành 2 chuyên mục: The sounds of English (basic+) và Tim’s Pronunciation Workshop (intermediate). Mỗi unit là một video có ngữ cảnh cụ thể và script bên dưới video. Bạn có thể dễ dàng theo dõi và luyện tập phát âm cùng ngữ điệu theo video.

tu-vung-ielts-online-1.png

  1. Duolingo

Truy cập: https://www.duolingo.com/

Duolingo cực kì phổ biến với ứng dụng trên di động, được cộng đồng học ngoại ngữ khuyên dùng. Bạn có thể truy cập website để luyện tiếng Anh với ứng dụng trên web. Sau khi đăng nhập, chọn tiếng Anh là ngoại ngữ bạn muốn học. Chọn thời gian bạn sẵn sàng học mỗi ngày để bắt đầu. Các bài tập được chia nhỏ, hướng dẫn bạn đọc chính xác từng từ và từng câu. Phần giải thích từ vựng và mẹo học từ giúp bạn nhớ lâu và hiệu quả hơn.

Ngoài ra, lộ trình học Duolingo đưa ra khá hợp lý và phù hợp với số đông người học ngoại ngữ. Bạn chỉ cần chăm chỉ “unlock” từng bài học, tương tự như chơi game, và bạn sẽ nhận ra level của mình ngày càng tăng dù chỉ bỏ ra một ít thời gian mỗi ngày.

hoc-tu-vung-online-ielts.png

  1. British Council

Truy cập website: http://learnenglish.britishcouncil.org

British Council nổi tiếng là tổ chức khảo thí và đào tạo tiếng Anh lâu đời, có uy tín trên thế giới. Ngoài cung cấp các khoá học offline, bạn có thể học từ vựng online trên webiste của British Council. Truy cập website và chọn chuyên mục Vocabulary. Tuỳ thuộc vào trình độ của bạn, bạn có thể bắt đầu với Vocabulary - Beginner nếu ở trình độ A1 hoặc A2, bắt đầu với Vocabulary - Intermediate nếu ở trình độ B1 hoặc B2.

Mỗi unit có một chủ đề riêng, bạn sẽ được ôn luyện các từ vựng theo chủ đề này. Nhiều bải tập nhỏ được thiết kế, bao gồm cả hình ảnh và âm thanh để bạn luyện phát âm. Bài tập Discussion ở cuối mỗi unit giúp bạn luyện sử dụng từ vựng. Tính năng comment giúp bạn viết và đăng trực tiếp lên website, cũng như xem thêm các ví dụ từ những người học khác.

hoc-tu-vung-ielts-online.png

  1. DOL Online

Truy cập: www.dolonline.com

Được phát triển bởi DOL English, ứng dụng website DOL Online hỗ trợ bạn học từ vựng IELTS qua những phần mềm khác nhau: Online Tests, Vocabulary Builder và Pronunciation Checker.

Hãy bắt đầu với Vocabulary Builder. Các từ vựng được cung cấp nghĩa, phát âm và từ loại, nhóm theo các chủ đề nhất định. Sau khi học thuộc danh sách từ, bạn có thể kiểm tra bằng Quiz hoặc Game cực kì thú vị. Bạn ứng dụng ngay những từ vừa học để ghi điểm cho trò chơi trong ứng dụng.

Để luyện phát âm, bạn hãy thử Pronunciation Checker. Điền một từ bạn muốn ôn luyện và phát âm theo cách của bạn. Ứng dụng sẽ ghi âm và phân tích xem bạn sai ở đâu, cải thiện như thế nào. Bạn có thể nghe lại các phát âm từ ứng dụng để tự điều chỉnh cho mình.

Sau khi đã nắm được vốn từ vựng tương đối, bạn có thể thực hành bằng đề thi IELTS trong phần Online Tests. Giao diện tương tự bài thi thật trên máy tính, bạn có thể kiểm tra vốn từ và làm quen với IELTS qua những bài test này.

tu-vung-ielts-online-dol-english.png

Nhìn chung, có rất nhiều tài liệu để luyện từ vựng IELTS, bạn không phải lo ngại việc tài liệu hạn chế. Tuy nhiên, để tối ưu thời gian và nỗ lực bạn bỏ ra, hãy học từ vựng đúng phương pháp, đúng tinh thần như bài viết vừa chia sẻ. Mỗi từ vựng bạn học, bạn phải nắm được ngữ nghĩa, phát âm, cách dùng, cách paraphrase và liên hệ với nhóm từ liên quan, có như vậy bạn mới sử dụng hiệu quả được trong bài thi IELTS.

9 vấn đề nhức nhối khi học IELTS Online mùa Corona
9 vấn đề nhức nhối khi học IELTS Online mùa Corona
Xem giải pháp của DOL